Teach Like a Champion 3.0 is de nieuwe editie van het bekende werk van Lemov. De vorige editie ben ik begonnen met lezen en bespreken, maar vrij in het begin gestrand. Met de nieuwe editie een nieuwe poging. In een eerdere post ben ik begonnen met het bespreken van hoofdstuk 2, Lesson Preparation. Dit is de derde en laatste aflevering bij dit hoofdstuk.

Technique 5: Knowledge organizers.

De laatste voorbereiding voor een serie lessen is, aldus Lemov, het maken van een knowledge organizer. Geïnspireerd door zijn bezoek aan Michaela in London, ziet hij ze als ultieme samenvatting en kern van de kennis van een les of lessenserie. De voorbeelden die hij geeft in de tekst komen uit het literatuuronderwijs waarbij de KO zich (ook) richt op het verstrekken van context bij de literatuur. Wat gebeurde er in de tijd waarin het zich afspeelt, wat weten we van de gewoontes etc in die tijd. Enzovoort. Het voorbeeld uit de beta-hoek is scheikunde. Daar worden begrippen en formules genoemd

Wat ik doe.

Zelf zie ik twee kanten aan het aanreiken van een KO. Het is een samenvatting van de stof die ook in het boek staat. Daarnaast, het maken van een samenvatting door een leerling is weer een herhaling. Die wil je eigenlijk niet afnemen.

De afgelopen jaren heb ik wel overzichten gemaakt die leerlingen konden invullen en aanvullen, als hulpmiddel om een samenvatting te maken. De uitleg in de klas hierbij was steeds: het schema is zo gemaakt dat je eindeloos door het hoofdstuk gaat bladeren. En dat is de bedoeling. Want als je gaat zoeken en moet nadenken, ben je met de stof bezig.

Het riep bij mij ook direct de associatie op met het werk van Romiszowsky, die in zijn boeken (Romiszowsky, 1981, 1984, 1986) ook erg leunt op het maken van schema’s, overzichten en “kaarten”.

Terugblik op hoofdstuk 2.

Tot nu toe vind ik dit het meest verrassende en van TLAC3. Ik dacht dat ik het repertoire van Lemov wel zo’n beetje kende, maar dit is voor mij helemaal nieuw. Eerder gaf TLAC2 vooral het antwoord op de vraag “hoe dan”. Hoe organiseer je het uitdelen van papier in de klas (en waarom is dat belangrijk om goed te organiseren), hoe verdeel je beurten bij een onderwijs leergesprek enzovoorts. De kleine technieken in de klas. Met dit hoofdstuk brengt Lemov die kleine technieken ook buiten de klas, namelijk bij de voorbereiding. Hij legt daarbij de lat hoog: je kent je inhoud door en door, je hebt over elke actie in de les nagedacht, uitgedacht en van eventuele alternatieven voorzien. Elke les weer. En waarom? Omdat het goed voor de les en voor jezelf is. Wat je investeert in de voorbereiding krijg je terug wanneer je de les uit loopt en merkt niet totaal uitgeput te zijn omdat je mentaal zo hard moest werken in het bijzijn van een klas leerlingen. Hiermee haakt Lemov expliciet aan bij de Cognitive Load Theory (CLT), de leertheorie die -onder andere- oproept om te zorgen dat je de mentale belasting zo laag mogelijk houdt. En dat dus niet alleen voor jouw leerlingen, maar ook voor jouzelf. Barton (2019) haakt ook aan bij de CLT, maar betrekt dat niet op de docent.

Met de nadruk op de grondige voorbereiding neemt Lemov ook stelling in de discussie over de professionaliteit van de docent. Lemov stelt duidelijk dat vakkennis essentieel is voor een goede les. Wanneer je de blogposts, podcasts en tweets van Lemov, Kirschner, Barton en Ashman gevolgd heb, zie je hoe deze personen elkaar de afgelopen tijd beïnvloed hebben. Hiermee beantwoord Lemov impliciet ook het verwijt dat zijn technieken het vak van docent uithollen.

In het hoofdstuk benadrukt Lemov, dat je alleen dingen ziet als je weet waar je moet kijken en als je er de woorden voor hebt. Ik vraag mij dan af welke gebeurtenis Lemov heeft doen kijken en het vocabulaire heeft laten verwerven.

Op dit moment heb ik vier parallelklassen en doe ik het 3h programma voor het eerst. En dan merk ik dat de les aan de eerste klas echt anders en niet altijd beter is dan de laatste. Daar sta ik meer uit te zoeken hoe het moet. Terwijl ik dacht de les echt goed voorbereid te hebben. Niet dus. En Lemov geeft richting aan het antwoord op de vraag “hoe dan wel?”.
En hoe dan wel?

  • Een draaiboek met de vakinhoud.
  • Dat aangeeft wanneer en wat de leerlingen doen.
  • En beschrijft hoe jij dat voor elkaar gaat krijgen.

Zo’n draaiboek maak je met je collega’s samen en maak je op maat vlak voor de les. Lemov ziet dat, net zoals Ashman (2021), als dé perfecte besteding van de vakgroeptijd.

Net zoals Ashman ziet Lemov zo’n strakke voorbereiding niet als beperking, maar als een middel om meer ruimte in je les te creëren. Want jij als professional hebt het draaiboek opgesteld en bent ook degene die het uitvoert.

Take home message

Wat neem ik mee uit dit hoofdstuk?

  1. Voorbereiding is essentieel, ook als routinier.
  2. Voorbereiding verplaatst denkwerk van de klas naar je werkkamer.
  3. Organiseer je voorbereiding zo dat je in de les flexibel bent zonder stress.

Meer lezen

Je vindt mijn besprekingen van Teach Like a Champion 3 door hieronder de tag TLAC3 te kiezen. De tag “Teach like a champion” geeft je ook nog de bespreking van de tweede editie.

- Ashman, G. (2021). The power of explicit teaching and direct instruction (1ste dr.). Corwin.
- Barton, C. (2019). Volgens Barton: Lesgeven in wiskunde aan de hand van wetenschap, experts, en 12 jaar aan mislukkingen (R. Kneyber, Vert.; 1ste dr.). Phronese.
- Romiszowski, A. Joseph. (1981). Designing instructional systems: Decision making in course planning and curriculum design (1ste dr.). Kogan Page; Nichols Publ.
- Romiszowski, A. Joseph. (1984). Producing instructional systems: Lesson planning for individualized and group learning activities. Kogan Page; Nichols Publ.
- Romiszowski, A. Joseph. (1986). Developing auto-instructional materials: From programmed texts to CAL and interactive video. Kogan Page; Nichols Publ.

Foto: Group portrait of an elementary school class in Amsterdam, 1934.